PETN Navigada menuo
EksplodaĵojEsteroj
azotacida esterodetonatorojsemteksokalibrajpafaĵojfuzeopentaeritritosulfura acidoazota acidonitriga miksaĵoTollens18911912Germanio
(function()var node=document.getElementById("mw-dismissablenotice-anonplace");if(node)node.outerHTML="u003Cdiv class="mw-dismissable-notice"u003Eu003Cdiv class="mw-dismissable-notice-close"u003E[u003Ca tabindex="0" role="button"u003EKaŝiu003C/au003E]u003C/divu003Eu003Cdiv class="mw-dismissable-notice-body"u003Eu003Cdiv id="localNotice" lang="eo" dir="ltr"u003Eu003Ctable style="text-align:center; width:100%; background:#90EE90; border:1px solid #ccc; margin-bottom:12px; -webkit-border-radius:7px; -moz-border-radius:7px; border-radius:7px; padding:6px;"u003Ennu003Ctbodyu003Eu003Ctru003Enu003Ctd style="text-align:center; width:30px; padding:5px"u003Eu003Ca href="/wiki/Helpo:Enhavo" title="Helpo:Enhavo"u003Eu003Cimg alt="Wiki-help.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e1/Wiki-help.png/75px-Wiki-help.png" decoding="async" width="75" height="50" data-file-width="300" data-file-height="199" /u003Eu003C/au003Enu003C/tdu003Enu003Ctdu003EĈu vi jam delonge volis kontribui al Vikipedio, sed ne sciis, kiel? u003Cbu003Eu003Cspan style="white-space: nowrap;"u003EJen u003Ca href="https://eo.wikibooks.org/wiki/Manlibro_pri_Vikipedio" class="extiw" title="b:Manlibro pri Vikipedio"u003Emanlibro pri Vikipediou003C/au003Eu003C/spanu003E celanta helpi vin finfine redakti kun ni!u003C/bu003Enu003C/tdu003Eu003C/tru003Eu003C/tbodyu003Eu003C/tableu003Eu003C/divu003Eu003C/divu003Eu003C/divu003E";());
PETN
Nuna versio (nereviziita)Jump to navigation
Jump to search
La pentaeritrit-tetranitrato (aŭ alinome PETN, pentrito aŭ nitropento) estas eksplodema azotacida estero, kiun oni uzas en larĝa tereno en industrio kaj armeo.
Ĝi estas blanka, kristala en pura stato, samtempe la plej eksplodema eksplodaĵo. Oni uzas ĝin en detonatoroj (kiel sekundara plenigaĵo), en plastaj eksplodaĵoj (ekz: semtekso), malgrand-kalibraj pafaĵoj kaj fuzeo), sed ĝi estas ankaŭ vejnolarĝiga medikamento (kontraŭ kormalsanoj).
Proprecoj |
Eksploda raido estas 8400 m/s (okaze de denseco de 1,7 g/cm3). Oni povas produkti ĝin el pentaeritrito. Oni esterizas ĝin per sulfura acido kaj poste per azota acido aŭ estigas azotacidan esteron direkte per densa azota kaj sulfura acidoj (nitriga miksaĵo):
C(CH2OH)4 + 4 HNO3 → C(CH2ONO2)4 + 4 H2O
La finprodukto estas stabila, se ĝi estas tute senacida, okaze de acidrestaĵoj, ĝi iĝas nestabila. Tiukaze, ties malkonstruado povas daŭri ĝis eksplodo.
Historio |
La nitropentaton unuafoje produktis Tollens kaj Wiegand per nitratigo de la pentaeritrito, en 1891. Ili patentigis ĝin en 1912, la industria produktado komenciĝis en Germanio, ekde 1926.
Kategorioj:
- Eksplodaĵoj
- Esteroj
(window.RLQ=window.RLQ||[]).push(function()mw.config.set("wgPageParseReport":"limitreport":"cputime":"0.004","walltime":"0.009","ppvisitednodes":"value":16,"limit":1000000,"ppgeneratednodes":"value":0,"limit":1500000,"postexpandincludesize":"value":0,"limit":2097152,"templateargumentsize":"value":0,"limit":2097152,"expansiondepth":"value":2,"limit":40,"expensivefunctioncount":"value":0,"limit":500,"unstrip-depth":"value":0,"limit":20,"unstrip-size":"value":0,"limit":5000000,"entityaccesscount":"value":0,"limit":400,"timingprofile":["100.00% 0.000 1 -total"],"cachereport":"origin":"mw1252","timestamp":"20190321160045","ttl":2592000,"transientcontent":false);mw.config.set("wgBackendResponseTime":104,"wgHostname":"mw1323"););
